สร้างความน่าสนใจให้กับภาพด้วย ‘รูปร่าง’

สร้างความน่าสนใจให้กับภาพด้วย ‘รูปร่าง’

ในเฟสที่ 2 ของหลักสูตร ‘ศิลปะแห่งการจัดองค์ประกอบภาพถ่าย’ จาก DozzDIY เป็นการขยายความหมายของเนื้อหาจากรูปแบบ Speed-Concept ที่ได้ผ่านไปแล้วเป็นแบบการเรียนรู้แบบต่อเนื่อง ว่าด้วยเรื่องของ ‘จุดสนใจ’ (Point of Interest) ว่าพอจะมีวิธีใดบ้างที่ทำให้ภาพถ่ายเกิดความน่าสนใจและมีความเห็นแบบเดียวกันกับผู้บันทึกภาพเมื่อชมภาพดังกล่าว เนื้อหาจะเป็นสาธารณะแบบไม่จัดเรียง แต่สำหรับคลิปวิดีโอเฉพาะผู้ที่ลงเรียนกับเราเท่านั้น

ความเข้าใจและการนำเส้นสายรวมไปถึงรูปร่างของสิ่งต่างๆที่ปรากฏในภาพไปใช้ให้เกิดประสิทธิผลนับเป็นส่วนสำคัญที่จะช่วยให้ภาพถ่ายนั้นสื่อสารได้อย่างประสบผลสำเร็จ

เมื่อมองไปรอบตัวแล้ว ทุกอย่างที่มีรูปร่างหรือรูปทรงมักเกิดขึ้นจากจุดจำนวนหลายจุดลากออกไปเป็นเส้น ดังกล่าวนี้อาจเรียกได้ว่าเป็นพื้นผิวประเภทหนึ่ง แล้วรูปร่างหรือรูปทรงของสิ่งนั้นก็เป็นผลมาจากอาณาเขตของพื้นผิวนั้นนั่นเอง

องค์ประกอบของภาพนี้มีทั้งเส้น, รูปร่าง, รูปแบบ และสีที่เรียบง่ายอย่างขาวดำ

ในการถ่ายภาพนั้นมิติที่เรามักจะได้เห็นและนำมาใช้กันบ่อยๆมีอยู่ด้วยกันสองมิติ (เพราะภาพถ่ายไม่มีความลึก) ซึ่งเส้นสายและพื้นผิวนี้เองจะช่วยให้ผู้รับชมภาพได้ซึมซับถึงความหนักเบาและระยะใกล้ไกลของภาพซึ่งนำไปสู่มิติที่ 3 ซึ่งเกิดจากความคิดและจินตนาการที่เกิดจากการมองเห็น

พื้นฐานขององค์ประกอบในการจัดองค์ประกอบภาพถ่ายที่ควรรู้

การออกแบบภาพถ่ายเองก็มีความคล้ายคลึงไม่ต่างจากการศาสตร์ออกแบบอื่นๆ เพียงแต่ในบางกฎนั้นอาจจะนำมาใช้ได้ยากสักหน่อยเพราะเราไม่ได้สร้างขึ้นเองได้ทั้งหมด ซึ่งถ้าผู้เรียนมีความเข้าใจในสิ่งต่างๆที่รวมกับเป็นภาพแบบหนึ่งเดียวได้อย่างลึกซึ้งแล้วจะสร้างความน่าสนใจให้กับภาพได้อย่างมาก (บทความนี้กล่าวถึงเส้นสายและรูปร่างที่ก่อให้เกิดรูปทรง)

1. รูปร่าง (Shape)

รูปร่างมี 2 มิติ คือมิติความกว้างและยาว การจะสร้างให้เกิดมิติที่ 3 นั้นเกิดจากจินตนาการความนึกคิดล้วนๆ จึงต้องพิจารณาการจัดวางรูปร่างต่างๆให้เกิดความรู้สึกถึงมิติที่ 3 อย่างกลมกลืน

2. รูปแบบ (Form)

การปรากฎตัวของรูปร่างนั้นเป็นไปอย่างไร (ด้วยแสงและเส้นสาย) ซึ่งทำให้วัตถุชิ้นนั้นเกิดความหนักเบาหรือระยะของภาพ จวบจนทิศทางโดยรวมของภาพถ่าย

3. เส้นสาย (Line)

เส้นสายของภาพถ่ายมักเกิดจากของของรูปร่างและเส้นที่เป็นเส้นจริงๆ ส่วนนี้ถูกใช้เป็นส่วนนำสายตาให้มองไปยังพื้นที่ใดๆของภาพได้บ่อย

4. ระเบียบแบบแผน (Pattern)

เกิดจากการทำซ้ำของเส้นสาย, รูปร่าง หรือรูปแบบรวมของภาพถ่ายอย่างต่อเนื่องกัน

5. พื้นผิว (Texture)

พื้นผิวแสดงถึงความรู้สึกหนักเบาในภาพ เป็นการเกิดขึ้นแบบสองมิติโดยเน้นย้ำด้วยแสง

สีที่มีอยู่ในรูปร่าง

6. สีสัน (Color)

ส่วนที่ใช้บอกถึงอรารมณ์ความรู้สึกของภาพด้วยเฉดต่างๆ อีกทั้งยังกำหนดทิศทางแนวโน้มของอารมณ์โดยรวมได้

ประเภทของรูปร่างในการจัดองค์ประกอบภาพถ่าย

รูปร่างที่พบในการถ่ายภาพจำแนกออกได้อยู่ 2-3 ชนิด ดังนี้

1. รูปร่างในทางเรขาคณิต (Geometric Shape) : รูปร่างในทางเรขาคณิตโดยส่วนมากมักเกิดจากสิ่งที่มนุษย์สร้างขึ้นด้วยความเข้าใจทางคณิตศาสตร์แบบเดียวกัน มักจะพบในการถ่ายภาพแนวสถาปัตยกรรมโดยส่วนใหญ่

2. รูปร่างแบบอิสระไร้ระเบียบ (Organic Shape, Irregular Shape) : รูปร่างที่เกิดขึ้นจากวัตถุรูปทรงธรรมชาติ เช่น กลีบใบโค้งของดอกไม้, การพุ่งสูงขึ้นอย่างแข็งแรงของป่าไผ่

3. รูปร่างโดยตรง (Positive) : เป็นรูปร่างที่ถูกกำหนดให้เป็นวัตถุสำคัญในภาพโดยตรง

รูปร่างโดยตรง ก็คือรูปร่างที่แสดงออกมาด้วยตัวของวัตถุเอง

4. รูปร่างโดยอ้อม (Negative) : รูปร่างที่อาจเกิดขึ้นจากจินตนาการโดยที่ภาพนั้นอาจจะไม่ได้กล่าวอะไรถึงรูปร่างแบบนั้นเลย เช่น เกิดขึ้นจากการประกบกันของสิ่งต่างๆ หรือเกิดขึ้นจากแสงและเงาตกกระทบ เป็นต้น

รูปร่างโดยอ้อม คือรูปร่างที่เกิดขึ้นโดยสภาพแวดล้อมที่ทำให้มนุษย์จินตนาการด้วยประสบการณ์ที่ตัวเองได้เรียนรู้มา (เราเห็นเป็นรูป 6 เหลี่ยม)

เทคนิคต่างๆในการสร้างภาพถ่ายด้วยความเข้าใจเรื่องรูปร่าง
ผลกระทบทางอารมณ์

เปรียบเสมือนกับสีสันที่สามารถกำหนดอารมณ์ภาพได้ รูปร่างและรูปแบบเองก็เช่นกัน เช่นเส้นโค้งสะท้อนถึงอารมณ์พริ้วไหวต่อเนื่องและนุ่มนวล ในขณะที่เส้นตรงจะแสดงถึงความแข็งแรง นอกจากนี้ก็ยังจำแนกออกไปอีกหลายประเภทเช่นเส้นแนวตั้งแนวนอน รูปเหลี่ยมต่างๆ

รูปร่างที่เปลี่ยนไม่ได้และเปลี่ยนได้

เพราะนี่ไม่ใช่งานศิลปะที่ต้องสร้างขึ้นมาทุกสิ่งอย่าง การที่จะกำหนดให้ทุกอย่างแก้ไขได้จึงอยู่ในกลุ่มของภาพถ่ายที่อาศัยทักษะการแก้ไขภาพระดับสูง (Manipulation)

ความสำคัญของทัศนมิติที่มีต่อภาพ

ลองนึกถึงวัตถุเช่นแก้วกาแฟ จะพบว่าการเลือกมุมต่างๆในการบันทึกภาพมีความสำคัญ เช่น ถ้ามองจากมุม 45 องศาเราจะเห็นแค่ด้านกว้างของแก้ว แต่ถ้าหากมองจากมุมบนจะเห็นเป็นวงกลมและกาแฟที่อยู่ในแก้ว และการถ่ายภาพที่ให้มองเห็นทุกมิติของแก้ว

มุมมองในการถ่ายภาพจึงมีความสำคัญที่ใข้กำหนดความเป็นไปของภาพและสื่อสารในสิ่งที่ช่างภาพต้องการออกมาได้โดยตรง

ความสำคัญของแสงที่มีต่อภาพ

แสงใช้อธิบายความงามของภาพได้โดยตรง แสงมีหลายประเภทและหลากหลายอารมณ์ ปริมาณและมุมตกกระทบของแสงในมุมต่างๆมีผลต่อการมองเห็น ต่อเนื่องมายังอารมณ์ที่ปรากฏในภาพ

ความสำคัญของทางยาวโฟกัสที่มีผลต่อภาพ

ทางยาวโฟกัสเกี่ยวข้องกับมุมรับภาพและการดึงเอาของที่อยู่ไกลมาใกล้ตามากขึ้นหรือน้อยลง อีกทั้งยังใช้ขจัดสิ่งรบกวนสายตาออกไปได้มากในกรณีของเลนส์ที่มีทางยาวโฟกัสสูง ซึ่งการสร้างสรรค์ในหลายลักษณะอาจจะต้องใช้ประสบการณ์ในการเลือกใช้งานเลนส์เพื่อให้เกิดงานที่ตรงตามความต้องการมากที่สุด

การประยุกต์ใช้กับใช้เส้นนำสายตา

การจัดองค์ประกอบที่มีส่วนของเส้นในการชี้นำสายตาไปยังจุดๆหนึ่งในภาพหรือไม่แม้แต่จะชี้นำอะไรแต่ทำตัวเป็นจุดเด่นเสียเองต่างก็มีความสำคัญหากจะต้องเลือกใช้ สำหรับผู้เริ่มต้นอาจจะต้องพิจารณาถึงอะไรๆในภาพที่มีความต่อเนื่องหรือความชัดเจนว่าจินตนาการได้เป็นเส้นก็ใช้ได้เช่นกัน

การประยุกต์ใช้กับดุลยภาพของภาพถ่าย

เส้นและรูปร่างนั้นพึงประเมินความหนักของภาพอยู่ตลอดเวลาว่ามีการให้น้ำหนักเฉลี่ยกับสิ่งต่างๆในภาพแล้วเอนไปทางใดทางหนึ่งหรือไม่ ทั้งในแบบดุลยภาพแบบสมมาตรและอสมมาตร

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Wuttipong Nim-orn

Wuttipong Nim-orn

Instructor of DozzDIY
เรียนถ่ายภาพและแต่งภาพ
เรียนออนไลน์ผ่านเว็บไซต์และกลุ่ม Facebook

เรียนถ่ายภาพและแต่งภาพ

เรียนออนไลน์ผ่านเว็บไซต์และกลุ่ม Facebook
เรื่องที่คุณอาจสนใจ

LR Classic CC : ที่มาพรีเซ็ตฟิล์ม ‘Classic Negative’ ของกล้อง X-Series

Classic Negative คือชื่อใหม่ของฟิล์ม Fujicolor Superia 100 ในรูปแบบของ Color Profile บนกล้องถ่ายภาพดิจิตอล FujiFilm X-Series ประวัติความเป็นมาและแนวคิดในการสร้างสเกลของ DozzDIY เพื่อใช้กับทุกกล้องได้ถูกอธิบายไว้ในบทความนี้แล้ว

ส่วนวิเคราะห์ภาพเคลื่อนไหว

ส่วนวิเคราะห์ภาพเคลื่อนไหวมีประโยชน์ในการแสดงสถานะของสิ่งต่างๆที่ปรากฏอยู่ในซีน
เพื่อให้เราทราบว่าเนื้อไฟล์ในขณะนั้นมีรายละเอียดที่ถูกต้องแล้วหรือไม่

การใช้งานโหมดกำหนดเอง

โหมดกำหนดเองใน FiLMiC Pro มีไว้เพื่อให้เราเข้าออกได้อย่างรวดเร็วด้วยปุ่มๆเดียว เนื้อหาจึงมีไม่เยอะ ผู้สอนจึงได้เพิ่มเกร็ดเล็กเกร็ดน้อยในการใช้งานวงกลมวัดแสงให้ครับ

หลักสูตรถ่ายภาพและแต่งภาพจากเรา